1
Καὶκαί ἐγένετοἐγένετο ὅτεὅτε ἐτέλεσενἐτέλεσε(ν) ὁὁ ἸησοῦςἸησοῦς διατάσσωνδιατάσσων τοῖςτοῖς δώδεκαδώδεκα μαθηταῖςμαθηταῖς αὐτοῦ,αὐτοῦ μετέβημετέβη ἐκεῖθενἐκεῖθεν τοῦτοῦ διδάσκεινδιδάσκειν καὶκαί κηρύσσεινκηρύσσειν ἐνἐν ταῖςταῖς πόλεσινπόλεσι(ν) αὐτῶν.αὐτῶν
וַיְהִי כְּכַלּוֹת יֵשׁוּעַ לְצַוֹּת אֶת/שְׁנֵים עָשָׂר תַּלְמִידָיו וַיֵּלֶךְ מִשָּׁם לְלַמֵּד וּלְבַשֵּר בְּעָרֵיהֶם׃
예수께서 열두 제자에게 명하기를 마치시고 이에 그들의 여러 동네에서 가르치시며 전도하시려고 거기를 떠나 가시니라
2
Ὁὁ δὲδέ ἸωάννηςἸωάννης ἀκούσαςἀκούσας ἐνἐν τῷτῷ δεσμωτηρίῳδεσμωτηρίῳ τὰτά ἔργαἔργα τοῦτοῦ χριστοῦΧριστοῦ πέμψαςπέμψας ⸀διὰδιά τῶντῶν μαθητῶνμαθητῶν αὐτοῦαὐτοῦ
וְיוֹחָנָן שָׁמַע בְּבֵית הַסֹּהַר אֶת/מַעֲשֵׂי הַמָּשִׁיחַ וַיִּשְׁלַח שְׁנַיִם מִתַּלְמִידָיו׃
<침례자 요한의 제자들에게 답변하시다>요한이 옥에서 그리스도께서 하신 일을 듣고 제자들을 보내어
3
εἶπενεἶπε(ν) αὐτῷ·αὐτῷ Σὺσύ εἶεἶ ὁὁ ἐρχόμενοςἐρχόμενος ἢἤ ἕτερονἕτερον προσδοκῶμεν;προσδοκῶμεν
וַיֹּאמֶר אֵלָיו הַאַתָּה הוּא הַבָּא אִם/נְחַכֶּה לְאַחֵר׃
예수께 여짜오되 오실 그이가 당신이오니이까 우리가 다른 이를 기다리오리이까
4
καὶκαί ἀποκριθεὶςἀποκριθείς ὁὁ ἸησοῦςἸησοῦς εἶπενεἶπε(ν) αὐτοῖς·αὐτοῖς Πορευθέντεςπορευθέντες ἀπαγγείλατεἀπαγγείλατε ἸωάννῃἸωάννῃ ἃἅ ἀκούετεἀκούετε βλέπετε·βλέπετε
וַיַּעַן יֵשׁוּעַ וַיֹּאמֶר לָהֶם לְכוּ הַגִּידוּ לְיוֹחָנָן אֶת/אֲשֶׁר שְׁמַעְתֶּם וּרְאִיתֶם׃
예수께서 대답하여 이르시되 너희가 가서 듣고 보는 것을 요한에게 알리되
5
τυφλοὶτυφλοί ἀναβλέπουσινἀναβλέπουσι(ν) καὶκαί χωλοὶχωλοί περιπατοῦσιν,περιπατοῦσι(ν) λεπροὶλεπροί καθαρίζονταικαθαρίζονται κωφοὶκωφοί ἀκούουσιν,ἀκούουσι(ν) ⸀καὶκαί νεκροὶνεκροί ἐγείρονταιἐγείρονται πτωχοὶπτωχοί εὐαγγελίζονται·εὐαγγελίζονται
עִוְרִים רֹאִים וּפִסְּחִים מִתְהַלְּכִים מְצֹרָעִים מְטֹהָרִים וְחֵרְשִׁים שֹׁמְעִים וּמֵתִים קָמִים וַעֲנִיִּים מִתְבַּשְּׂרֵי יְשׁוּעָה הֵם׃
맹인이 보며 못 걷는 사람이 걸으며 나병환자가 깨끗함을 받으며 못 듣는 자가 들으며 죽은 자가 살아나며 가난한 자에게 복음이 전파된다 하라
6
καὶκαί μακάριόςμακάριος ἐστινἐστί(ν) ὃςὅς ⸀ἐὰνἐάν μὴμή σκανδαλισθῇσκανδαλισθῇ ἐνἐν ἐμοί.ἐμοί
וְאַשְׁרֵי אֲשֶׁר לֹא/יִכָּשֵׁל בִּי׃
누구든지 나로 말미암아 실족하지 아니하는 자는 복이 있도다 하시니라
7
Τούτωντούτων δὲδέ πορευομένωνπορευομένων ἤρξατοἤρξατο ὁὁ ἸησοῦςἸησοῦς λέγεινλέγειν τοῖςτοῖς ὄχλοιςὄχλοις περὶπερί Ἰωάννου·Ἰωάννου Τίτί ἐξήλθατεἐξήλθατε εἰςεἰς τὴντήν ἔρημονἔρημον θεάσασθαι;θεάσασθαι κάλαμονκάλαμον ὑπὸὑπό ἀνέμουἀνέμου σαλευόμενον;σαλευόμενον
הֵמָּה הָלְכוּ לָהֶם וְיֵשׁוּעַ הֵחֵל לְדַבֵּר אֶל/הֲמוֹן הָעָם עַל/אֹדוֹת יוֹחָנָן וַיֹּאמַר מַה/זֶּה יְצָאתֶם הַמִּדְבָּרָה לִרְאוֹת הֲקָנֶה אֲשֶׁר יִנּוֹעַ בָּרוּחַ׃
저희가 떠나매 예수께서 무리에게 요한에 대하여 말씀하시되 너희가 무엇을 보려고 나갔더냐 바람에 흔들리는 갈대냐
8
ἀλλὰἀλλά τίτί ἐξήλθατεἐξήλθατε ἰδεῖν;ἰδεῖν ἄνθρωπονἄνθρωπον ἐνἐν ⸀μαλακοῖςμαλακοῖς ἠμφιεσμένον;ἠμφιεσμένον ἰδοὺἰδού οἱοἱ τὰτά μαλακὰμαλακά φοροῦντεςφοροῦντες τοῖςτοῖς οἴκοιςοἴκοις τῶντῶν ⸀βασιλέωνβασιλέων ⸀εἰσίν.εἰσί(ν)
וְאִם/לֹא מַה/זֶּה יְצָאתֶם לִרְאוֹת הַאִישׁ לָבוּשׁ בִּגְדֵי עֲדָנִים הִנֵּה הַלֹּבְשִׁים עֲדָנִים בְּבָתֵּי הַמְּלָכִים הֵמָּה׃
그러면 너희가 무엇을 보려고 나갔더냐 부드러운 옷 입은 사람이냐 부드러운 옷을 입은 사람들은 왕궁에 있느니라
9
ἀλλὰἀλλά τίτί ἐξήλθατε⸂;ἐξήλθατε προφήτηνπροφήτην ἰδεῖν⸃;ἰδεῖν ναί,ναί λέγωλέγω ὑμῖν,ὑμῖν καὶκαί περισσότερονπερισσότερον προφήτου.προφήτου
וְאִם/לֹא מַה/זֶּה יְצָאתֶם לִרְאוֹת אִם/אִישׁ נָבִיא הֵן אֲנִי אֹמֵר לָכֶם כִּי גַם/גָּדוֹל הוּא מִנָּבִיא׃
그러면 너희가 어찌하여 나갔더냐 선지자를 보기 위함이었더냐 옳다 내가 너희에게 이르노니 선지자보다 더 나은 자니라
10
⸀οὗτόςοὗτος ἐστινἐστί(ν) περὶπερί οὗοὗ γέγραπται·γέγραπται Ἰδοὺἰδού ἐγὼἐγώ ἀποστέλλωἀποστέλλω τὸντόν ἄγγελόνἄγγελον μουμου πρὸπρό προσώπουπροσώπου σου,σου ὃςὅς κατασκευάσεικατασκευάσει τὴντήν ὁδόνὁδόν σουσου ἔμπροσθένἔμπροσθεν σου.σου
כִּי זֶה הוּא אֲשֶׁר כָּתוּב עָלָיו הִנְנִי שֹׁלֵחַ מַלְאָכִי לְפָנֶיךָ וּפִנָּה/דַרְכְּךָ לְפָנֶיךָ׃
기록된 바 보라 내가 내 사자를 네 앞에 보내노니 그가 네 길을 네 앞에 준비하리라 하신 것이 이 사람에 대한 말씀이니라
11
ἀμὴνἀμήν λέγωλέγω ὑμῖν,ὑμῖν οὐκοὐ ἐγήγερταιἐγήγερται ἐνἐν γεννητοῖςγεννητοῖς γυναικῶνγυναικῶν μείζωνμείζων ἸωάννουἸωάννου τοῦτοῦ βαπτιστοῦ·βαπτιστοῦ ὁὁ δὲδέ μικρότεροςμικρότερος τῇτῇ βασιλείᾳβασιλείᾳ τῶντῶν οὐρανῶνοὐρανῶν αὐτοῦαὐτοῦ ἐστιν.ἐστί(ν)
אָמֵן אֹמֵר אֲנִי לָכֶם לֹא קָם בִּילוּדֵי אִשָּׁה אִישׁ גָּדוֹל מִיּוֹחָנָן הַמַּטְבִּיל אַךְ הַקָּטֹן בְּמַלְכוּת הַשָּׁמַיִם גָּדוֹל הוּא מִמֶּנּוּ׃
내가 진실로 너희에게 말하노니 여자가 낳은 자 중에 세례 요한보다 큰 이가 일어남이 없도다 그러나 천국에서는 극히 작은 자라도 그보다 크니라
12
ἀπὸἀπό δὲδέ τῶντῶν ἡμερῶνἡμερῶν ἸωάννουἸωάννου τοῦτοῦ βαπτιστοῦβαπτιστοῦ ἕωςἕως ἄρτιἄρτι ἡἡ βασιλείαβασιλεία οὐρανῶνοὐρανῶν βιάζεται,βιάζεται καὶκαί βιασταὶβιασταί ἁρπάζουσινἁρπάζουσι(ν) αὐτήν.αὐτήν
וּמִימֵי יוֹחָנָן הַמַּטְבִּיל עַד/הֵנָּה מַלְכוּת הַשָּׁמַיִם נִתְפְּשָׂה בְּחָזְקָה וְהַחֲזָקִים יַחֲזִיקוּ בָהּ׃
세례 요한의 때부터 지금까지 천국은 침노를 당하나니 침노하는 자는 빼앗느니라
13
πάντεςπάντες γὰργάρ οἱοἱ προφῆταιπροφῆται καὶκαί ὁὁ νόμοςνόμος ἕωςἕως ἸωάννουἸωάννου ἐπροφήτευσαν·ἐπροφήτευσαν
כִּי כָל/הַנְּבִיאִים וְהַתּוֹרָה עֲדֵי יוֹחָנָן נִבָּאוּ׃
모든 선지자와 율법이 예언한 것은 요한까지니
14
καὶκαί εἰεἰ θέλετεθέλετε δέξασθαι,δέξασθαι αὐτόςαὐτός ἐστινἐστί(ν) ἨλίαςἨλίας ὁὁ μέλλωνμέλλων ἔρχεσθαι.ἔρχεσθαι
וְאִם/תִּרְצוּ לְקַבֵּל הִנֵּה הוּא אֵלִיָּה הֶעָתִיד לָבוֹא׃
만일 너희가 즐겨 받을진대 오리라 한 엘리야가 곧 이 사람이니라
15
ὁὁ ἔχωνἔχων ⸀ὦταὦτα ἀκουέτω.ἀκουέτω
מִי אֲשֶׁר אָזְנַיִם לוֹ לִשְׁמֹעַ יִשְׁמָע׃
귀 있는 자는 들을지어다
16
Τίνιτίνι δὲδέ ὁμοιώσωὁμοιώσω τὴντήν γενεὰνγενεάν ταύτην;ταύτην ὁμοίαὁμοία ἐστὶνἐστί(ν) παιδίοιςπαιδίοις ⸂καθημένοιςκαθημένοις ἐνἐν ταῖςταῖς ἀγοραῖςἀγοραῖς ἃἅ προσφωνοῦνταπροσφωνοῦντα τοῖςτοῖς ἑτέροις⸃ἑτέροις
וְאֶל/מִי אֲדַמֶּה אֶת/הַדּוֹר הַזֶּה דּוֹמֶה הוּא לַיְלָדִים הַיּשְׁבִים בַּשְּׁוָקִים וְקֹרְאִים לְחַבְרֵיהֶם לֵאמֹר׃
이 세대를 무엇으로 비유할까 비유하건대 아이들이 장터에 앉아 제 동무를 불러
17
⸀λέγουσιν·λέγουσι(ν) Ηὐλήσαμενηὐλήσαμεν ὑμῖνὑμῖν καὶκαί οὐκοὐ ὠρχήσασθε·ὠρχήσασθε ⸀ἐθρηνήσαμενἐθρηνήσαμεν ἐκόψασθε·ἐκόψασθε
חִלַּלְנוּ לָכֶם בַּחֲלִילִים וְלֹא רִקַּדְתֶּם קוֹנַנּוּ לָכֶם קִינָה וְלֹא סְפַדְתֶּם׃
이르되 우리가 너희를 향하여 피리를 불어도 너희가 춤추지 않고 우리가 슬피 울어도 너희가 가슴을 치지 아니하였다 함과 같도다
18
ἦλθενἦλθε(ν) γὰργάρ ἸωάννηςἸωάννης μήτεμήτε ἐσθίωνἐσθίων πίνων,πίνων καὶκαί λέγουσιν·λέγουσι(ν) Δαιμόνιονδαιμόνιον ἔχει·ἔχει
כִּי/בָא/יוֹחָנָן לֹא אֹכֵל וְלֹא שֹׁתֶה וַיֹּאמְרוּ שֵׁד בּוֹ׃
요한이 와서 먹지도 않고 마시지도 아니하매 그들이 말하기를 귀신이 들렸다 하더니
19
ἦλθενἦλθε(ν) ὁὁ υἱὸςυἱός τοῦτοῦ ἀνθρώπουἀνθρώπου ἐσθίωνἐσθίων καὶκαί πίνων,πίνων λέγουσιν·λέγουσι(ν) Ἰδοὺἰδού ἄνθρωποςἄνθρωπος φάγοςφάγος οἰνοπότης,οἰνοπότης τελωνῶντελωνῶν φίλοςφίλος ἁμαρτωλῶν.ἁμαρτωλῶν ἐδικαιώθηἐδικαιώθη ἡἡ σοφίασοφία ἀπὸἀπό τῶντῶν ⸀ἔργωνἔργων αὐτῆς.αὐτῆς
וַיָּבֹא בֶן/הָאָדָם וְהוּא אֹכֵל וְשֹׁתֶה וַיֹּאמְרוּ הִנֵּה אִישׁ זוֹלֵל וְסֹבֵא וְאֹהֵב מוֹכְסִים וְחַטָּאִים וְנִצְדְּקָה הַחָכְמָה מֵאֵת בָּנֶיהָ׃
인자는 와서 먹고 마시매 말하기를 보라 먹기를 탐하고 포도주를 즐기는 사람이요 세리와 죄인의 친구로다 하니 지혜는 그 행한 일로 인하여 옳다 함을 얻느니라
20
Τότετότε ⸀ἤρξατοἤρξατο ὀνειδίζεινὀνειδίζειν τὰςτάς πόλειςπόλεις ἐνἐν αἷςαἷς ἐγένοντοἐγένοντο αἱαἱ πλεῖσταιπλεῖσται δυνάμειςδυνάμεις αὐτοῦ,αὐτοῦ ὅτιὅτι οὐοὐ μετενόησαν·μετενόησαν
אָז הֵחֵל לִגְעֹר בֶּעָרִים אֲשֶׁר/רֹב גְּבוּרוֹתָיו נַעֲשׂוּ בְתוֹכָן וְלֹא שָׁבוּ׃
<회개하지 않는 도시에 화가 있으리>예수께서 권능을 가장 많이 베푸신 고을들이 회개하지 아니하므로 그 때에 책망하시되
21
Οὐαίοὐαί σοι,σοι Χοραζίν·Χοραζίν οὐαίοὐαί Βηθσαϊδά·Βηθσαϊδά ὅτιὅτι εἰεἰ ἐνἐν ΤύρῳΤύρῳ καὶκαί ΣιδῶνιΣιδῶνι ἐγένοντοἐγένοντο αἱαἱ δυνάμειςδυνάμεις γενόμεναιγενόμεναι ὑμῖν,ὑμῖν πάλαιπάλαι ἂνἄν σάκκῳσάκκῳ σποδῷσποδῷ μετενόησαν.μετενόησαν
אוֹי לָךְ כּוֹרָזִין אוֹי לָךְ בֵּית/צַיְדָה כִּי הַגְּבוּרוֹת אֲשֶׁר נַעֲשֹוּ בְקִרְבְּכֶן לוּ בְּצוֹר וּבְצִידוֹן נַעֲשֹוּ הֲלֹא/כְבָר שָׁבוּ בְּשַׂק וָאֵפֶר׃
화 있을진저 고라신아 화 있을진저 벳새다야 너희에게서 행한 모든 권능을 두로와 시돈에서 행하였더라면 그들이 벌써 베옷을 입고 재에 앉아 회개하였으리라
22
πλὴνπλήν λέγωλέγω ὑμῖν,ὑμῖν ΤύρῳΤύρῳ καὶκαί ΣιδῶνιΣιδῶνι ἀνεκτότερονἀνεκτότερον ἔσταιἔσται ἐνἐν ἡμέρᾳἡμέρᾳ κρίσεωςκρίσεως ἢἤ ὑμῖν.ὑμῖν
אֲבָל אֲנִי אֹמֵר לָכֶם כִּי בְּיוֹם הַדִּין יֵקַל לְצוֹר וְצִידוֹן יוֹתֵר מִכֶּם׃
내가 너희에게 이르노니 심판 날에 두로와 시돈이 너희보다 견디기 쉬우리라
23
καὶκαί σύ,σύ Καφαρναούμ,Καφαρναούμ ⸂μὴμή ἕωςἕως οὐρανοῦοὐρανοῦ ὑψωθήσῃ⸃;ὑψωθήσῃ ᾅδουᾅδου ⸀καταβήσῃ·καταβήσῃ ὅτιὅτι εἰεἰ ἐνἐν ΣοδόμοιςΣοδόμοις ⸀ἐγενήθησανἐγενήθησαν αἱαἱ δυνάμειςδυνάμεις γενόμεναιγενόμεναι σοί,σοί ⸀ἔμεινενἔμεινε(ν) ἂνἄν μέχριμέχρι(ς) τῆςτῆς σήμερον.σήμερον
וְאַתְּ כְּפַר/נַחוּם הַמְרוֹמָמָה עַד/הַשָּׁמַיִם עַד/שְׁאוֹל תּוּרָדִי כִּי הַגְּבוּרוֹת אֲשֶׁר נַעֲשֹוּ בְתוֹכֵךְ לוּ בִסְדוֹם נַעֲשֹוּ כִּי עַתָּה עָמְדָה עַל/תִּלָּהּ עַד/הַיּוֹם הַזֶּה׃
가버나움아 네가 하늘에까지 높아지겠느냐 음부에까지 낮아지리라 네게 행한 모든 권능을 소돔에서 행하였더라면 그 성이 오늘까지 있었으리라
24
πλὴνπλήν λέγωλέγω ὑμῖνὑμῖν ὅτιὅτι γῇγῇ ΣοδόμωνΣοδόμων ἀνεκτότερονἀνεκτότερον ἔσταιἔσται ἐνἐν ἡμέρᾳἡμέρᾳ κρίσεωςκρίσεως ἢἤ σοί.σοί
אֲבָל אֲנִי אֹמֵר לָכֶם כִּי בְּיוֹם הַדִּין יֵקַל לְאַדְמַת סְדוֹם מִמֵּךְ׃
내가 너희에게 이르노니 심판 날에 소돔 땅이 너보다 견디기 쉬우리라 하시니라
25
Ἐνἐν ἐκείνῳἐκείνῳ τῷτῷ καιρῷκαιρῷ ἀποκριθεὶςἀποκριθείς ὁὁ ἸησοῦςἸησοῦς εἶπεν·εἶπε(ν) Ἐξομολογοῦμαίἐξομολογοῦμαι σοι,σοι πάτερπάτερ κύριεκύριε τοῦτοῦ οὐρανοῦοὐρανοῦ καὶκαί τῆςτῆς γῆς,γῆς ὅτιὅτι ⸀ἔκρυψαςἔκρυψας ταῦταταῦτα ἀπὸἀπό σοφῶνσοφῶν συνετῶν,συνετῶν ἀπεκάλυψαςἀπεκάλυψας αὐτὰαὐτά νηπίοις·νηπίοις
בָּעֵת הַהִיא עָנָה יֵשׁוּעַ וְאָמַר אוֹדְךָ אָבִי אֲדוֹן הַשָּׁמַיִם וְהָאָרֶץ כִּי הִסְתַּרְתָּ אֶת/אֵלֶּה מִן/הַחֲכָמִים וְהַנְּבוֹנִים וְגִלִּיתָם לָעוֹלָלִים׃
<나에게로 와서 쉬라>그 때에 예수께서 대답하여 이르시되 천지의 주재이신 아버지여 이것을 지혜롭고 슬기 있는 자들에게는 숨기시고 어린 아이들에게는 나타내심을 감사하나이다
26
ναί,ναί ὁὁ πατήρ,πατήρ ὅτιὅτι οὕτωςοὕτω(ς) ⸂εὐδοκίαεὐδοκία ἐγένετο⸃ἐγένετο ἔμπροσθένἔμπροσθεν σου.σου
הֵן אָבִי כִּי כֵן הָיָה רָצוֹן לְפָנֶיךָ׃
옳소이다 이렇게 된 것이 아버지의 뜻이니이다
27
Πάνταπάντα μοιμοι παρεδόθηπαρεδόθη ὑπὸὑπό τοῦτοῦ πατρόςπατρός μου,μου καὶκαί οὐδεὶςοὐδείς ἐπιγινώσκειἐπιγινώσκει τὸντόν υἱὸνυἱόν εἰεἰ μὴμή ὁὁ πατήρ,πατήρ οὐδὲοὐδέ πατέραπατέρα τιςτὶς υἱὸςυἱός ᾧᾧ ἐὰνἐάν βούληταιβούληται ἀποκαλύψαι.ἀποκαλύψαι
הַכֹּל נִמְסַר/לִי מֵאֵת אָבִי וְאֵין מַכִּיר אֶת/הַבֵּן בִּלְתִּי הָאָב וְאֵין מַכִּיר אֶת/הָאָב בִּלְתִּי הַבֵּן וַאֲשֶׁר יַחְפֹּץ הַבֵּן לְגַלּוֹתוֹ לוֹ׃
내 아버지께서 모든 것을 내게 주셨으니 아버지 외에는 아들을 아는 자가 없고 아들과 또 아들의 소원대로 계시를 받는 자 외에는 아버지를 아는 자가 없느니라
28
Δεῦτεδεῦτε πρόςπρός μεμε πάντεςπάντες οἱοἱ κοπιῶντεςκοπιῶντες καὶκαί πεφορτισμένοι,πεφορτισμένοι κἀγὼκἀγώ ἀναπαύσωἀναπαύσω ὑμᾶς.ὑμᾶς
בֹּאוּ אֵלַי כָּל/הָעֲמֵלִים וְהַטְּעוּנִים וַאֲנִי אָנִיחַ לָכֶם׃
수고하고 무거운 짐진 자들아 다 내게로 오라 내가 너희를 쉬게 하리라
29
ἄρατεἄρατε τὸντόν ζυγόνζυγόν μουμου ἐφ’ἐπί ὑμᾶςὑμᾶς καὶκαί μάθετεμάθετε ἀπ’ἀπό ἐμοῦ,ἐμοῦ ὅτιὅτι πραΰςπραΰς εἰμιεἰμί ταπεινὸςταπεινός τῇτῇ καρδίᾳ,καρδίᾳ εὑρήσετεεὑρήσετε ἀνάπαυσινἀνάπαυσιν ταῖςταῖς ψυχαῖςψυχαῖς ὑμῶν·ὑμῶν
קַבְּלוּ עֲלֵיכֶם אֶת/עֻלִּי וְלִמְדוּ מִמֶּנִּי כִּי/עָנָו וּשְׁפַל רוּחַ אָנֹכִי וְתִמְצְאוּ מַרְגּוֹעַ לְנַפְשֹׁתֵיכֶם׃
나는 마음이 온유하고 겸손하니 나의 멍에를 메고 내게 배우라 그리하면 너희 마음이 쉼을 얻으리니
30
ὁὁ γὰργάρ ζυγόςζυγός μουμου χρηστὸςχρηστός καὶκαί τὸτό φορτίονφορτίον ἐλαφρόνἐλαφρόν ἐστιν.ἐστί(ν)
כִּי עֻלִּי נָעִים הוּא וְקַל מַשָּׂאִי׃
이는 내 멍에는 쉽고 내 짐은 가벼움이라 하시니라